Święto narodowe Liechtensteinu: zapowiedź zmiany ustrojowej

Wiadomość z Vaduz

Clear and consistent succession rules are a great advantage of a hereditary monarchy. They are written down in our House Law and have proven themselves over centuries.

Xiążę Alojzy, następca tronu Liechtensteinu

Ważna zapowiedź, którą Jaśnie Oświecony xiążę Alojzy, następca tronu Liechtensteinu, ogłosił podczas święta narodowego obchodzonego 15 sierpnia 2026 roku, poruszyła środowisko legitymistyczne. Przyszły monarcha tego alpejskiego państwa, mąż Jej Królewskiej Wysokości xiężnej Zofii, drugiej w linii sukcesji tronów Anglii, Szkocji i Irlandii, poinformował bowiem o odejściu od prawa salickiego (primogenitury agnatycznej), które przez wieki stanowiło, kto będzie zasiadał na tronie w Vaduz. Zmiana prawa rodowego, zaakceptowana większością ponad dwóch trzecich głosów członków domu panującego, bezpośrednio ma dotyczyć potomków xięcia Alojzego i xiężnej Zofii, którzy dochowali się czworga dzieci – w praktyce zaś okaże się zapewne istotna dla pokolenia ich wnuków.

Według dotychczasowych zapisów, których obowiązującą wersję przyjęto w roku 1993, następcą tronu jest zawsze pierworodny z najstarszej gałęzi dynastii. W przypadku wygaśnięcia tejże następstwo przechodzi na najbliższą linię wywodzącą się od wspólnego przodka. Ta zasada obowiązywała od 1606 roku i zawartego wówczas paktu trzech braci.

Zgodnie z zapowiedzią przyszłego suwerena porządek sukcesji ma ulec zmianie z primogenitury męskiej na primogeniturę absolutną. Dyskusja w łonie dynastii trwała przez dekady, rozpatrywane były różne propozycje, decyzja zapadła w pierwszej połowie sierpnia. Zdaniem xięcia: Dzięki tej zmianie prawa chcemy mieć pewność, że zarówno Xięstwo, jak i Dom Xiążęcy będą kierowane przez osobę najlepiej przygotowaną do ponoszenia tej odpowiedzialności.

Media, które informują o tak poważnej reformie ustrojowej, przypominają, że suweren Liechtensteinu m.in. może wetować wyniki referendów, mianuje sędziów i powołuje rząd.

Xięstwo było ostatnim państwem europejskim, które przyznało kobietom prawo głosu w wyborach krajowych. Za tą zmianą opowiedział się JO xiążę Jan Adam II. Kilka dekad później, w roku 2025, pani Brygida Haas została pierwszą kobietą, która objęła stanowisko premiera Liechtensteinu.

opracowanie: Adrian Nikiel