Od wroga do sojusznika. Litwa i Polska oraz Imperium Osmańskie w XIV–XIX wieku

Muzeum Narodowe — Pałac Wielkich Książąt Litewskich

Od wroga do sojusznika.
Litwa i Polska oraz Imperium Osmańskie w XIV–XIX wieku

3 lipca – 6 grudnia 2026 roku

Jak przez ponad pięć stuleci zmieniały się relacje Litwy i Polski z Imperium Osmańskim? Odpowiedź na to pytanie przynosi międzynarodowa wystawa Muzeum Narodowego – Pałacu Wielkich Książąt Litewskich i Instytutu Polskiego w Wilnie ze wsparciem Zamku Królewskiego na Wawelu, która opowiada o wojnach, dyplomacji, handlu, kulturze oraz drodze od rywalizacji do współpracy.

Instytut Polski w Wilnie podkreśla, że głównym bohaterem ekspozycji jest XVII-wieczny turecki namiot należący do kolekcji Zamku Królewskiego na Wawelu, po raz pierwszy prezentowany na Litwie. To jedyny w Europie w pełni zachowany obiekt tego typu, który – według historyków – należał do wielkiego wezyra Kary Mustafy i trafił do Rzeczypospolitej jako zdobycz po zwycięskiej bitwie pod Wiedniem w 1683 roku.

– W kontekście wystawy opowiadającej o relacjach Polski i Litwy z Imperium Osmańskim prezentowany namiot staje się nie tylko spektakularnym eksponatem, lecz także symbolem wspólnej historii dawnej Rzeczypospolitej oraz złożonych procesów, które przez stulecia kształtowały naszą część Europy – mówi pan prof. Andrzej Betlej, dyrektor Zamku Królewskiego na Wawelu.

Zwiedzający zobaczą również ponad 60 zabytków ze zbiorów Muzeum Narodowego – Pałacu Wielkich Książąt Litewskich oraz Zamku Królewskiego na Wawelu, a wśród nich obrazy, tkaniny, broń, ceramikę, monety, medale i wyroby złotnicze.

– Prezentacja zbiorów Zamku Królewskiego na Wawelu w Wilnie jest dla nas wyjątkowym zaszczytem i zarazem wyrazem odpowiedzialności za wspólne dziedzictwo kulturowe Polski i Litwy. Wawelska kolekcja, należąca do najcenniejszych w Europie, po raz kolejny staje się narzędziem międzynarodowego dialogu. Wskazuje kierunki opowieści o wspólnej historii prezentowanej za pośrednictwem najwyższej klasy zabytków. Jesteśmy przekonani, że wystawa w Wilnie pozwoli szerokiej publiczności spojrzeć na wspólne dziedzictwo z nowej perspektywy. To właśnie dzięki takim międzynarodowym przedsięwzięciom zabytki zyskują nowy kontekst, stając się ambasadorami kultury, historii i wzajemnego zrozumienia między naszymi narodami – podkreśla prof. Andrzej Betlej.

Muzeum Narodowe – Pałac Wielkich Książąt Litewskich, Katedros a. 4, Wilno