Jesteś tutaj: Ogłoszenia i aktualności » Konferencje i prelekcje » Wrocław: Drewniane klejnoty

Drewniane klejnoty

Muzeum Narodowe we Wrocławiu

Drewniane klejnoty

25 lutego28 września 2014 roku

Muzeum Narodowe we Wrocławiu

plac Powstańców Warszawy 5

Pionki z XVI wieku dekorowane portretami władców, wizerunkami muzykantów i tancerzy, pionki zdobione przedstawieniami owoców i warzyw, kasetka do gry — to niektóre z eksponatów pokazywanych na tej wystawie. Najcenniejszym z wystawionych obiektów jest pionek Leonarda Dannera przedstawiając portret rodziców Serwiusza Sulpicjusza Galby, cesarza rzymskiego (lata 68-69). Z niezwykłą precyzją oddane są w nim szczegóły anatomiczne portretowanych i dekoracje.

Pionek do gry, ok. 1550, Norymberga, wykonany przez Leonarda Dannera

W okresie późnego średniowiecza i na początku renesansu popularne były pionki wykonane z kości słoniowej lub z drewna, dekorowane reliefowymi przedstawieniami. Około 1500 roku, w celu uproszczenia pracy przy dekoracji plastycznej, zaczęto niekiedy stosować odlewy, które następnie malowano na różne kolory. Około 1540 r. nastąpiła największa zmiana w technice wytwarzania pionków do gry polegająca na zastosowaniu prasy, zbliżonej do tej, którą wykorzystywano do bicia monet i medali. Za jej wynalazcę uważa się Leonarda Dannera. Urządzenie to musiało naciskać na drewniany krążek z siłą większą niż cztery tony bardzo równomiernie i powoli, aby powstał trwały odcisk (szybkie tłoczenie stosowane przy biciu monet niszczyło drewno). Ponadto nadawały się do tego tylko kawałki twardego drewna jak: bukszpan, heban, dąb, buk, orzech, czasami korzystano z innych — lipy czy drewna drzew owocowych.

Pionki drewniane Leonarda Dannera dekorowano popiersiami królów, władców, wysokich dostojników, artysta sięgał także po tematy antyczne, tworząc wyidealizowane portrety cesarzy rzymskich i ich żon. W ten sposób stworzył on typ dekoracji pionka, który był powielany przez następne prawie 300 lat.

Pionek, II poł. XVI w., Norymberga lub Augsburg

Na wystawie można będzie zobaczyć również szesnastowieczne pionki bardzo oryginalnie zdobione przedstawieniami tańczących par i muzykantów. Ten temat pojawił się nieprzypadkowo, tłumaczy pani Małgorzata Korżel-Kraśna, kuratorka wystawy: Tańce i muzykowanie to były ulubione świąteczne rozrywki ludności wiejskiej. Według ówczesnych duchownych tego typu zabawy zachęcały do rozwiązłości obyczajowej i były grzeszne, podobnie jak pijaństwo oraz hazard. Umieszczenie takich dekoracji miało pełnić rolę edukacyjną i przypominać, że należy się tych zajęć wystrzegać, ponieważ prowadzą na złą drogę. Realizowano w ten sposób hasło i dziś znane „edukacja przez zabawę”.

PMK Design
© Organizacja Monarchistów Polskich 1989–2018 · Zdjęcie polskich insygniów koronacyjnych pochodzi z serwisu replikiregaliowpl.com.